tel. kom. 693-396-774
tel./fax: (71) 336 10 36
e-mail: centrum@biomed.org.pl

Szkolenia
Neurotechnologie
Rozwiązania w biofeedbacku
Metoda Warnkego i Sensomotoryka
Badania naukowe
Dysleksja – pomoc dziecku z trudnościami w nauce
Wyszukaj w serwisie
Zdaniem brytyjskiego psychologa, Rodericka Nicolsona z Uniwersytetu w Shefield, u dzieci dyslektycznych występują m.in. deficyty w obszarze funkcji motorycznych (2003). Zauważymy, że wolniej reagują, jeśli mają nacisnąć przycisk w odpowiedzi na usłyszany dźwięk. Mają również kłopot z wystukaniem palcami rytmu w ślad za pojawiającymi się z prawej lub lewej strony dźwiękami. Często takie dzieci kompensują swoje deficyty angażując większą część swojego potencjału intelektualnego, np. snując domysły odnośnie danych słów.
 
 
Dyrektor Instytutu Psychologii medycznej w Monachium, prof. Ernst Pöppel również potwierdza, że formułowanie i rozumienie wypowiedzi możliwe jest dzięki przetwarzaniu czasowemu, co kolokwialnie można nazwać wewnętrznym zegarem pracującym w naszym mózgu. Komunikacja językowa opiera się właśnie na tej umiejętności odróżniania bodźców, pod warunkiem, że między nimi występują bardzo krótkie odstępy ok. 40 milisekund. Dłuższe odstępy czasowe, rzędu kilku sekund, są potrzebne na utworzenie logicznych ciągów wyrazów.
Również prof. Elżbieta Szeląg z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego PAN oraz Katedry Neurorehabilitacji Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie potwierdza tezę, że postrzeganie czasu jest kluczowe dla funkcjonowania ludzkiego umysłu, a takie funkcje poznawcze jak uwaga, przyswajanie nowych informacji, pamięć, język czy programowanie i wykonywanie ruchów są zależne od mechanizmów neuronalnych działających w naszym mózgu (2013).
 
Badania nad dysleksją i związanymi z nią deficytami funkcji poznawczych zaowocowały „krokiem milowym” w kierunku właściwej diagnozy, a co za tym idzie również skutecznej terapii, w której konieczne jest oddziaływanie wielokierunkowe, angażujące nie tylko wzrok i słuch, ale także funkcje motoryczne.

Jednym z ekspertów zajmujących się tym obszarem był Fred Warnke, który opracował metodę wykrywania i treningu tych deficytów. Udowodnił on bowiem, że jedną z najważniejszych przyczyn afazji i dysleksji są zakłócenia słyszenia centralnego. Uważał również, że można je zredukować stosując odpowiedni trening.
           
W metodzie Warnkego diagnostyka jest wykonywana za pomocą 14 specjalnie zaprogramowanych kroków, dzięki którym można zbadać inną umiejętność odzwierciedlającą inne funkcje podstawowe, przy czym 8 wykonuje się za pomocą urządzenia Audio4Lab - Brain Audiometr, a pozostałe 6 za pomocą narzędzi do diagnostyki przesiewowej.
Wszystkie otrzymane podczas badania wyniki są porównywane z normami odpowiednimi dla wieku, następnie za pomocą urządzenia Audio4Lab - Brain Audiometr rozpoczyna się trening funkcji podstawowych. Aparat oferuje dwa doskonałe rozwiązania:
  1. kiedy dziecko musi podjąć decyzję i nacisnąć odpowiedni przycisk, urządzenie za pomocą migającego światełka „podpowiada” dziecku, co powinno nacisnąć; dzięki temu dziecko błyskawicznie się uczy, co doskonale przekłada się na otrzymywane w ćwiczeniach wyniki
  2. rozwiązaniem dostępnym w urządzeniach Audio4Lab - Brain Audiometr i Brain Boy Universal jest możliwość skorzystania z udzielanych dziecku przez lektora informacji „OK – tak – dobrze – świetnie – super”, co jest dla dziecka dodatkowym bodźcem motywującym do ćwiczeń.
     

 
Oprócz urządzeń Brain Boy Universal oraz Audio4Lab - Brain Audiometr do pełnego wykorzystania metody Warnkego stosuje się Audio4Lab - Alpha Trainer.
Warto zaznaczyć, że pełny program tej metody to nie tylko ćwiczenia, ale również narzędzia diagnostyczne, dzięki którym
można wykonać pełną diagnostykę, włącznie z wykluczeniem schorzeń fizjologicznych np. zeza ukrytego. Są to testy przesiewowe, takie jak obiekt do fiksacji, drążek do balansowania, test stereo Langa II oraz test przesiewowy stereoskopowy z krzyżykiem.
 
Dzięki specjalnym ćwiczeniom „lateralizowanego czytania synchronicznego” następuje poprawa koordynacji międzypółkulowej często zaburzona u dzieci dyslektycznych. Ćwiczenie polega na tym, że dziecko słucha jakiegoś tekstu przy użyciu słuchawek i czyta go jednocześnie na głos, słysząc swój własny głos w słuchawkach. Dźwięki zostały nagrane w tzw. „stereofonii sztucznej głowy”, co sprawia, że słuchacz odnosi wrażenie przestrzenności dźwięku. Najważniejsze w tym ćwiczeniu jest to, że głos czytający tekst oraz własny głos dziecka pojawiają się na przemian – raz głos czytający w prawym uchu, a głos dziecka w lewym, a potem odwrotnie.
Ciekawym rozwiązaniem w przypadku treningu za pomocą urządzenia Audio4Lab - Alpha Trainer jest to, że treningi mogą odbywać się także w grupie (maksymalnie 6 osób oraz terapeuta), co wzmacnia efekt terapeutyczny i urozmaica trening.

 
Metoda Warnkego została zweryfikowana pod kątem skuteczności na Uniwersytecie Medycznym w Hannowerze, gdzie udowodniono 42% poprawę wyników w standaryzowanych testach czytania i pisania po 48 godzinach treningu prowadzonego w ciągu 4 miesięcy.
 

 
Warto również zaznaczyć, że tego typu ćwiczenia mogą wykonywać nie tylko dzieci, ale także osoby dorosłe, u których występują trudności w zakresie prawidłowego czytania, pisania i mówienia. Dla tych osób dedykowane jest urządzenie o nazwie Audio Trainer 3000, które opiera się na tym samym modelu pracy co Brain Boy Universal. Osoby stosujące urządzenie Audio Trainer 3000 mogłyby dzięki większej precyzji w zakresie rozpoznawania bodźców słuchowych zapobiegać rozpoczynającemu się w starszym wieku procesowi utraty słuchu i tym samym opóźnić moment, w którym konieczne będzie zastosowanie aparatów słuchowych.
 
Metoda Warnkego zapewnia szerokie możliwości leczenia zaburzeń leżących w obszarach do niedawna niedostępnych. Dzięki ćwiczeniom opracowanych tą metodą terapeuta może mieć korzystny wpływ na przebieg procesów ośrodkowego przetwarzania bodźców słuchowo-wzrokowych, a uzyskane efekty mają bezpośredni wpływ na zdolność pisania i czytania.

 
Dorota Jagura

Bibliografia:
 
     Boa Y., Szymaszek A., Wang X., Oroń A., Pöppel E., Szeląg E, Temporal order perception of auditory stimuli is selectively modified by tonal and non-tonal language environments, Cognition 129 (2013), s. 579–585.
     Maruszewski M., Mowa a mózg, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1970.
     Nicolson R., Hambly H., Evaluation of an Exercise-based Treatment for Children with Reading Difficulties Dyslexia 9 (1), s. 48–71.
     Szeląg E., Sekundy i milisekundy wysławiania się, [w]: Nauka (s. 14) Gazeta Wyborcza nr 52 (1998).
     Szeląg E., Zegary mózgu, [w]: Przegląd Techniczny 26/2012, s. 10–12.
     Warnke F, Metoda Warnkego – słuch, wzrok, ruch. Skuteczna pomoc w problemach automatyzacji funkcji, Wydawnictwo Biomed Neurotechnologie, Wrocław 2014.