tel. kom. 693-396-774
tel./fax: (71) 336 10 36
e-mail: centrum@biomed.org.pl

Szkolenia
Neurotechnologie
Rozwiązania w biofeedbacku
Metoda Warnkego i Sensomotoryka
Badania naukowe
Diagnoza psychologiczna dzieci z trudnościami w porozumiewaniu się werbalnym z otoczeniem
Wyszukaj w serwisie
Międzynarodowa Wykonaniowa Skala Leitera to test inteligencji z bogatym potencjałem interpretacji klinicznej.
 
Zastosowanie Skali Leitera
Skala jest szczególnie przydatna do badania dzieci, z  którymi kontakt werbalny jest utrudniony lub niemożliwy. Dzięki procedurze polegającej na nieudzielaniu żadnych słownych poleceń ani wyjaśnień w trakcie badania, możemy je przeprowadzać z udziałem osoby, która nie mówi, ale również nie słyszy  i/lub nie rozumie mowy. Skala znajduje zastosowanie w badaniach dzieci niesłyszących, dzieci z zaburzeniami rozumienia i/lub ekspresji mowy oraz dzieci dwujęzycznych i obcojęzycznych, w szerokim przedziale wiekowym od 3 do 15 lat.
 
Specyfika Skali Leitera
Skala Leitera jest narzędziem typowym biorąc pod uwagę standardy psychometryczne testów inteligencji i analizę ilościową. Jest także narzędziem nietypowym ze względu na procedurę badania, materiał testowy oraz możliwości interpretacji klinicznej.

Analiza ilościowa
Przy obliczaniu wyników testu natkniemy się na typowe odniesienia do popularnych skal: wechslerowskiej i stenowej oraz znane pojęcie przedziałów ufności dla wyników prawdziwych dziecka. Te wartości pozwalają zobaczyć wynik dziecka na tle grup normalizacyjnych.
 
Procedura badania
Badając dziecko stosujemy się do szczególnej procedury całkowitego braku kontaktu słownego. Obserwujemy zachowanie dziecka, polegające na szczególnym sposobie porządkowania materiału testowego według zasad, które ono samo odkrywa.
Warto zaznaczyć, że w przeciwieństwie do Skali Leitera, wiele testów i podtestów określanych jako niewerbalne, ma słowne instrukcje do zadań i wymaga rozumienia mowy przez dziecko.
 
Analiza jakościowa
Szczególnym atutem Skali Leitera jest możliwość analizy jakościowej. Z pomocą dodatkowych arkuszy, możemy analizować:
  • różnice intraindywidualne, oceniając poziom zdolności osoby badanej do wykonywania określonych operacji umysłowych (analizy i syntezy wzrokowej, rozumowania indukcyjnego, rozumienia symboli, pamięci bezpośredniej)
  • preferowany typ materiału zadaniowego (tematyczny i atematyczny).
Możemy również określić przejawy stylu poznawczego w wymiarach refleksyjność-impulsywność oraz zależność - niezależność od pola.
W oparciu o informacje z obserwacji dziecka klinicysta może również wnioskować o:
  • szybkości uczenia się
  • transferze umiejętności
  • tolerancji rozbieżności pomiędzy stanem aktualnym i docelowym w zadaniu
  • sposobie porządkowania informacji
  • stopniu męczliwości
i wielu innych cechach zachowania w sytuacji zadaniowej.
 
Taka wszechstronność analizy jakościowej jest możliwa dzięki specyficznej procedurze badania, która konfrontuje dziecko z koniecznością samodzielnego odkrywania struktury zadania. Możliwości diagnostyczne związane z obserwacją czynności dziecka podczas badania otwierają przed diagnostą szerokie perspektywy do rokowania a także do formułowania celów terapeutycznych.
 
Dzieci lubią Skalę Leitera
Doświadczenie kliniczne pokazuje, że Skala Leitera jest lubiana przez dzieci. Akcentują to również autorzy polskiej normalizacji pisząc o swoich doświadczeniach z badań. Zróżnicowany materiał percepcyjny oraz możliwość manipulowania klockami sprawiają, że dzieci chętnie podejmują zadania i łatwiej im wytrwać w zaangażowaniu procedurę badania. Ma to oczywisty wpływ na ocenę ich możliwości poznawczych.

Skala Leitera jako test „zredukowany kulturowo”
Materiał testowy Skali Leitera jest na tyle uniwersalny, że pomimo upływu czasu tylko w 4 na 52 zadaniach możemy zauważyć zmianę dostępności informacyjnej rysunków. Jest to możliwe dzięki założeniom konstrukcji testu, jako narzędzia w minimalnym zakresie odwołującego się do posiadanych wiadomości oraz wyników wcześniejszego uczenia się. Tym samym test Leitera jest nazywany testem możliwości intelektualnych w przeciwieństwie do testów wydajności czy sprawności umysłowej. Mierzy on inteligencję rozumianą jako zdolność do uczenia się i strukturalizowania umysłowego w warunkach niepełnego i nieuporządkowanego układu elementów. 
 
Uwzględniając ograniczenia interpretacyjne analizy ilościowej związane z perspektywą czasową oraz możliwą modyfikacją procedury (np. dla dzieci z problemami motorycznymi) nadal mamy do czynienia z narzędziem o  bardzo dużej wartości diagnostycznej i szerokim zastosowaniu.  
 
Zapraszamy do zapoznania się ze szkoleniem z tej tematyki. 
Agnieszka Olszewska
psycholog, neurologopeda, nauczyciel edukacji wczesnoszkolnej